نصف شدن بارش برف و تهدید مراتع
به گزارش پیمانکار به نقل از خبرگزاری صدا و سیما، کاهش چشمگیر پوشش برفی در ایران، تهدیدی جدی برای مراتع و تنوع زیستی کشور به شمار میرود. ابوالقاسم حسینپور، مدیرکل دفتر امور مراتع سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری، با هشدار نسبت به تبعات این پدیده، از کاهش تقریبا 50 درصدی سطح پوشیده از برف در سالهای اخیر خبر داد.
حسینپور، با اشاره به شتاب گرفتن روند تغییرات اقلیمی در سطح جهان و تاثیرات مخرب آن بر منابع آبی، کمبود بارشها را به عنوان یکی از مهمترین چالشهای پیش روی کشور توصیف کرد. او اظهار داشت که کاهش سطح پوشش برفی از 24 میلیون هکتار به 14 میلیون هکتار، منجر به خشکی گسترده مراتع شده و به تبع آن، جابهجایی رویشگاههای مرتعی را در پی داشته است. این تغییرات، گونههای گیاهی ارزشمند کشور را در معرض نابودی قرار داده و تعادل اکوسیستمهای مرتعی را بر هم زده است.
مدیرکل دفتر امور مراتع سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری، با تاکید بر اهمیت حفظ و احیای مراتع در شرایط کنونی، خواستار توجه و تلاش جدی از سوی مسئولان، دستگاههای دولتی، ذینفعان و جوامع محلی شد. وی تصریح کرد که احیای مراتع، نیازمند یک رویکرد جامع و مشارکتی است که در آن تمامی stakeholders نقش خود را به درستی ایفا کنند.
حسینپور در ادامه سخنان خود، به اقدامات انجام شده در زمینه احیای مراتع اشاره کرد و گفت: تاکنون 7.6 میلیون هکتار از مراتع کشور احیا شده است. وی همچنین از هدفگذاری برای مدیریت، حفاظت و احیای 20 میلیون هکتار از مراتع در قانون برنامه هفتم پیشرفت خبر داد.
مدیرکل دفتر امور مراتع سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری در خصوص روند اجرای طرحها و تعهدات برنامه هفتم پیشرفت، توضیحاتی ارائه داد. وی تهیه طرحهای مرتعداری با هدف پوشش 10 میلیون هکتار و ساماندهی مدیریت دام در 15 میلیون هکتار را از جمله اولویتهای اصلی این برنامه عنوان کرد. علاوه بر این، احیای 5 میلیون هکتار از عرصههای مرتعی نیز در دستور کار قرار دارد که باید بر اساس برش ابلاغی سالانه، به صورت عملیاتی اجرا شود.
حسینپور تاکید کرد که دستیابی به اهداف برنامه هفتم، مستلزم اجرای دقیق دستورالعملها، شیوهنامهها و سیاستهای اجرایی است. وی همچنین بر اهمیت اصلاح و بهروزرسانی طرحها و تسهیل امور در ستاد و استان تاکید کرد و گفت: با رصد مداوم، تحقق این اهداف را پیگیری خواهیم کرد.
به گفته حسینپور، تغییرات اقلیمی، با کاهش بارش برف، نه تنها به مراتع آسیب میزند، بلکه میتواند پیامدهای گستردهتری نیز داشته باشد. کاهش منابع آبی، افزایش فرسایش خاک، و تهدید تنوع زیستی، از جمله این پیامدها هستند. به همین دلیل، حفاظت از مراتع و احیای آنها، از اهمیت ویژهای برخوردار است و باید در اولویت برنامههای توسعهای کشور قرار گیرد.
پیمانکار گزارش داد که کاهش پوشش برفی، میتواند تاثیرات قابل توجهی بر معیشت جوامع محلی نیز داشته باشد. بسیاری از این جوامع، به طور مستقیم یا غیرمستقیم به مراتع وابسته هستند و کاهش کیفیت و کمیت مراتع، میتواند منجر به کاهش درآمد و افزایش فقر در این مناطق شود.
پیمانکار همچنین با اشاره به نقش مراتع در تولید علوفه دامی، افزود: کاهش سطح مراتع میتواند منجر به افزایش قیمت نهادههای دامی و در نتیجه، افزایش قیمت محصولات دامی شود. این امر، میتواند بر سبد غذایی خانوارها تاثیر منفی بگذارد و دسترسی به مواد غذایی سالم و مغذی را محدود کند.
با توجه به اهمیت مراتع در حفظ تعادل اکوسیستمها و تامین معیشت جوامع محلی، لازم است که دولت و سایر stakeholders، با همکاری یکدیگر، اقدامات موثری را برای حفاظت و احیای این منابع ارزشمند انجام دهند. این اقدامات، باید شامل مدیریت پایدار مراتع، جلوگیری از چرای بیرویه دام، اجرای طرحهای آبخیزداری، و آموزش و آگاهسازی جوامع محلی باشد.
تلاش برای کاهش اثرات تغییرات اقلیمی و سازگاری با شرایط جدید نیز از اهمیت ویژهای برخوردار است. این تلاشها، میتواند شامل توسعه روشهای نوین کشاورزی و دامداری، استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر، و کاهش انتشار گازهای گلخانهای باشد.
در نهایت، حفاظت از مراتع و احیای آنها، نیازمند یک رویکرد جامع و بلندمدت است که در آن تمامی ابعاد اقتصادی، اجتماعی، و زیستمحیطی در نظر گرفته شود.
منبع: خبرگزاری صدا و سیما


