بهرهوری مختص دولت نیست/ آشفتگی قوانین ضربه زیادی به بهرهوری زده است
به گزارش اخبار جهان به نقل از خبرگزاری مهر، همزمان با گرامیداشت هفته دولت، موضوع بهرهوری به عنوان یکی از اصلیترین معیارهای سنجش عملکرد سازمانهای دولتی و نیروی محرکه توسعه اقتصادی کشور، بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. خبرگزاری مهر در یک گفتگوی تفصیلی با محمدصالح اولیا، رئیس سازمان ملی بهرهوری ایران، به بررسی زوایای مختلف بهرهوری در بخشهای دولتی و خصوصی، و همچنین چالشها و فرصتهای دولت چهاردهم در این زمینه پرداخته است.
اولیا در آغاز این گفتگو با اشاره به اهمیت هفته دولت، تاکید کرد که این ایام فرصتی است تا دولت عملکرد خود را مورد ارزیابی قرار دهد و مشخص کند که آیا توانسته در زمینه کارایی و اثربخشی موفق عمل کند یا خیر. وی در تعریف کارایی و اثربخشی توضیح داد که کارایی به نحوه استفاده از منابع، کاهش هزینهها و جلوگیری از استفاده بیرویه از نیروی انسانی یا ساختمانها مربوط میشود، در حالی که اثربخشی بر دستیابی به اهداف تعیین شده، انجام صحیح وظایف، کیفیت خدمات و رضایتمندی مردم تمرکز دارد.
رئیس سازمان ملی بهرهوری با بیان اینکه بهرهوری تنها مختص به دولت نیست و کل اقتصاد کشور را در بر میگیرد، اظهار داشت برای دستیابی به هدف رشد اقتصادی ۸ درصدی، که ۳۵ درصد آن (معادل ۲.۸ درصد) باید از طریق بهرهوری تأمین شود، نقش بخش خصوصی بسیار حیاتی است و تمامی بنگاههای اقتصادی باید بهرهور باشند. وی تاکید کرد که بهرهوری بخش خصوصی نیز به عملکرد دولت وابسته است و اگر دولت نتواند زیرساختهای مناسب را فراهم کند، تسهیلات مورد نیاز را ارائه ندهد و فرایندها را تسهیل نکند، بهرهوری بخش خصوصی نیز با مشکل مواجه خواهد شد.
اولیا با اشاره به اینکه عوامل مختلفی بر بهرهوری تاثیرگذار هستند، چهار عامل اساسی را شامل ثبات، کارایی بازارها، انگیزه و قابلیتها معرفی کرد و افزود تغییرات در عملکرد بهرهوری بخشهای مختلف میتواند ناشی از این عوامل باشد. به عنوان مثال، ممکن است در دورهای، ثبات و کارایی بازار در بخش نفت بیشتر فراهم شود و در دورهای دیگر، انگیزه و قابلیتها در بخش کشاورزی افزایش یابد.
رئیس سازمان ملی بهرهوری با تاکید بر نقش حاکمیت در ایجاد انگیزه برای بهرهوری در بنگاههای اقتصادی، به نقش مجلس شورای اسلامی در این زمینه اشاره کرد و گفت که آشفتگی قوانین ضربه زیادی به بهرهوری وارد کرده است. وی همچنین به نقش قوه قضاییه در تامین امنیت و ثبات اشاره نمود.
در ادامه این گفتگو، اولیا به فروش نفت در دوران ریاست جمهوری شهید رئیسی و ارتباط آن با بهرهوری اشاره کرد و گفت که اگرچه فروش نفت، تولید ناخالص داخلی و ارزش افزوده را بالا میبرد، اما اینکه چقدر این موضوع را به حساب بهرهوری مثبت بگذاریم، جای بحث دارد. وی با اشاره به آمار مربوط به سال ۱۴۰۳، اعلام کرد که رشد اقتصادی ۳.۱ درصدی داشتهایم که ۲ درصد آن از بهرهوری حاصل شده است.
رئیس سازمان ملی بهرهوری اتلاف انرژی را یکی از چالشهای بزرگ کشور دانست و گفت که سالانه حدود ۵۰ میلیارد دلار انرژی در کشور تلف میشود که تقریباً نصف بودجه دولت است. وی تاکید کرد که مسائل بهرهوری صرفاً فنی نیستند و جنبههای اجتماعی، سیاسی و فرهنگی نیز در آن دخیل هستند.
اولیا همچنین به چالشهای مربوط به شرکتهای نیمهدولتی اشاره کرد و گفت که وضعیت بهرهوری در این شرکتها حتی از شرکتهای دولتی نیز بدتر است و نظارت کمتری بر آنها انجام میشود. وی در ادامه به نقش سازمان امور اداری و استخدامی در چابکسازی دولت اشاره کرد.
رئیس سازمان ملی بهرهوری با اشاره به نقش محوری این سازمان در نظام ملی بهرهوری، از نقش این سازمان به عنوان «رهبر ارکستر» نام برد. وی همچنین در خصوص برنامههای آتی و هدفگذاری برنامه هفتم توسعه گفت که هدفگذاری ۸ درصد رشد بهرهوری برای بخشهای مختلف اقتصادی در نظر گرفته شده است.
اولیا در پاسخ به این سوال که چرا با وجود تأکیدات فراوان، رشد قابل توجهی در حوزه بهرهوری نداشتهایم، گفت که کوچکسازی و چابکسازی دولت از جمله عواملی هستند که در این زمینه نقش دارند و متاسفانه هنوز آمادگی انجام این جراحی را نداریم. وی تاکید کرد که باید تصمیمات بزرگی گرفته شود و همه را حول آن متحد کنیم. رئیس سازمان ملی بهرهوری نقش رسانهها را در این زمینه بسیار مهم دانست و گفت که امروز مردم نسبت به هر تصمیم دولتی بیاعتماد هستند و مقاومتی که ممکن است انجام دهند، طبیعتاً جلوی خیلی از پیشرفتها را میگیرد.
اولیا در ادامه به تعاملات سازمان ملی بهرهوری با وزارتخانهها، دستگاههایی که کمیتههای بهرهوری دارند و نهادهای سیاستگذار و تنظیمگر اشاره کرد. وی همچنین موضوع اتلاف منابع را یک موضوع جدی در کشور دانست و از مردم خواست تا در شرایط کنونی، کاهش اتلاف یا کاهش اسراف را در دستور کار خود قرار دهند. رئیس سازمان ملی بهرهوری بر نقش مطالبهگری مردم و رسانهها تاکید کرد و گفت که هرچقدر این مطالبهگری در راستای افزایش بهرهوری باشد، به بهبود وضعیت کمک میکند.
منبع: خبرگزاری مهر


